Moje dzieci nie chodzą do szkoły – czyli o tym, co to jest edukacja domowa

Moje dzieci nie chodzą do szkoły – czyli o tym, co to jest edukacja domowa

Moje dzieci nie chodzą do szkoły – prowadzę z nimi edukację domową. Kiedy wspominam o tym przy różnych okazjach, często spotykam się z niezrozumieniem ze strony mojego rozmówcy. Niektórzy od razu wyrażają swoje obiekcje i krytykę takiej formy edukacji. Jednak wiele wypowiedzi, które usłyszałam, świadczyło o tym, że moi rozmówcy nie mają żadnej wiedzy na ten temat, a swoje opinie budują na błędnych wyobrażeniach. Dzisiejszym postem chcę przede wszystkim dostarczyć informacji dotyczących edukacji domowej znanej powszechnie pod nazwą homeschooling i przybliżyć to zjawisko naszemu społeczeństwu. Mam również nadzieję, że informacje przeze mnie podane będą pomocne każdemu, kto chciałby taki rodzaj nauczania swoich dzieci rozpocząć. 

(Edit: Wpis napisałam w 2015r., jednak na początku roku 2017 edytowałam go i zmodyfikowałam tak, aby podane informacje były zgodne z nowymi przepisami, które weszły w życie we wrześniu 2017r.)

Mimo iż moi chłopcy są dopiero na początku edukacji szkolnej, to edukację domową prowadzę z nimi już trzeci rok (dwa lata zerówki i obecnie pierwsza klasa szkoły podstawowej), byliśmy związani z trzema szkołami, natomiast od roku jestem zaangażowana w prowadzenie i koordynowanie spotkań i zorganizowanych zajęć dla dzieci i rodzin z edukacji domowej na warszawskim Ursynowie. Dzięki temu poznałam bardzo dużo osób związanych z ED, zdobyłam wiedzę i doświadczenie, którym chętnie się podzielę :).

Co to jest i na czym polega edukacja domowa?

Edukacja domowa jest to forma kształcenia dziecka, w której odpowiedzialność za cały proces nauczania biorą na siebie rodzice (lub prawni opiekunowie), a nie szkoła. Dziecko musi być zapisane do szkoły, ale nie jest obecne na lekcjach. Cały proces kształcenia organizują mu rodzice. Nauczanie domowe może przybierać różne formy, wszystko zależy od danej rodziny. Warto zaznaczyć, iż rodzic nie musi mieć wykształcenia pedagogicznego, aby prowadzić ED ze swoimi dziećmi.

Pamiętajmy też, że edukacja domowa nie polega na wyizolowaniu dzieci ze społeczeństwa i zamknięciu ich w domach. Takie dzieci funkcjonują w relacjach i grupach, ale poza systemem szkolnym.

Czy edukacja domowa jest w Polsce legalna?

ED jest legalna w Polsce, reguluje to Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo Oświatowe (art.37 punkt 1). Obowiązek szkolny w trybie edukacji domowej można realizować na każdym szczeblu: od zerówki, poprzez szkołę podstawową i gimnazjum, aż po szkołę średnią.
Do innych krajów, w których ED jest legalna i mocno zakorzeniona należą: Wielka Brytania, Nowa Zelandia, USA, Kanada oraz Australia.
Przykładowe państwa, w których ED nie jest legalna to: Niemcy, Szwecja i Holandia.

Jak zapisać dziecko do edukacji domowej

Od czerwca 2014 r. roku można zdecydować się na ED w każdym momencie trwania roku (wcześniej papiery musiały być złożone do 31 maja). Dziecko musi zostać zapisane do szkoły, pod której nadzorem przebiega nauczanie domowe. W praktyce wygląda to tak, że rodzic wybiera placówkę, do której chciałby zapisać dziecko, a następnie musi uzyskać zgodę dyrektora na takie nauczanie. Jeżeli dyrektor ją wyrazi, należy złożyć do szkoły następujące dokumenty:

  • podanie do szkoły
  • oświadczenie o zapewnieniu dziecku warunków do nauczania podstawy programowej
  • zobowiązanie do przystąpienia przez dziecko do obowiązkowego egzaminu rocznego
  • opinię z publicznej poradni psychologiczno – pedagogicznej

Opinia z poradni jest właściwie jedynym dokumentem, który wymaga ze strony rodzica trochę wysiłku. Cała reszta dokumentów powinna być wydana przez daną szkołę i wypełniona przez rodziców. Przykładowe wzory znajdziecie TUTAJ. Ale jeszcze chwilę zatrzymajmy się przy opinii.

Opinia z poradni psychologiczno-pedagogicznej dotyczy rozwoju dziecka, przygotowania szkolnego. Trzeba zaznaczyć, że jest to opinia, dokument ten nie ma w sobie mocy zabronienia czy zezwolenia na edukację domową. Bez niej dyrektor szkoły nie może wydać zezwolenia na nauczanie domowe. Opinię nalezy wyrobić na etap zerówki, następnie klas 1-3, później klas 4-8, a na końcu przy przechodzeniu do szkoły średniej, czyli na dany etap edukacyjny.

Po załatwieniu wszystkich wyżej wymienionych formalności dziecko podlega danej placówce, jednak nie uczęszcza na zajęcia, a proces jego edukacji zachodzi w domu lub w jakikolwiek inny sposób, który sami rodzice dziecku zorganizują. Szkoła jest odpowiedzialna za przeprowadzenie raz w roku egzaminu, rodzic za zrealizowanie z dzieckiem podstawy programowej, a dziecko ma obowiązek podejść do egzaminu. Istotny jest fakt, iż jeżeli dziecko nie zaliczy egzaminu, musi wrócić do tradycyjnego modelu nauczania.

Cały proces nie jest skomlikowany, poza samą decyzją przejścia na edukację domową, najważniejszym elementem jest wybór szkoły. Od dyrektora szkoły zależy, ile rodzice dostaną wsparcia (lub przeszkód), jak będą wyglądały egzaminy i ich zakres, czy dzieci będą miały możliwość korzystania z dodatkowych zajęć zorganizowanych przez szkołę. Dyrektor ma również prawo postawić dodatkowe warunki i wymogi jak np. egzamin semestralny.
Szkoły są mniej lub bardziej przyjazne nauczaniu domowemu, zdecydowana większość nie ma żadnego doświadczenia z taką formą edukacji. Istnieje również coraz liczniejsza grupa placówek, która ma przygotowaną specjalną ofertę dla dzieci z edukacji domowej. Więc zachęcam rodziców do poszukiwania placówki, która będzie spełniała ich oczekiwania. Trzeba tutaj wspomnieć o tym, że szkoła otrzymuje na dziecko w nauczaniu domowym miesięczną dotację w wysokości kilkuset złotych. Ustawowo określone jest, na co dotacje państwowe powinny być przeznaczone, dlatego warto rozmawiać z dyrektorem na temat wsparcia dla dzieci w edukacji domowej w postaci np. możliwości korzystania z dodatkowych zajęć. Według przepisów wsparcie ze strony szkoły może (ale nie musi) przybierać następującą postać:

1) prawo uczestniczenia w szkole w zajęciach

  • dodatkowych (nie wchodzących w sklad podstawy programowej)
  • zajęciach rewalidacyjnych dla uczniów niepełnosprawnych
  • zajęciach prowadzonych w ramach pomocy psychologiczno-pedagogicznej
  • zajęciach rozwijających zainteresowania i uzdolnienia uczniów
  • zajęciach z zakresu doradztwa zawodowego

2) zapewnienie dostępu do:

  • podręczników, materiałów edukacyjnych i materiałów ćwiczeniowych
  •  pomocy dydaktycznych służących realizacji podstawy programowej znajdujących się w zasobach szkoły –
    w porozumieniu z dyrektorem tej szkoły;

3) udział w konsultacjach umożliwiających przygotowanie do rocznych egzaminów klasyfikacyjnych

Dodam jeszcze, że wypisując dziecko z prywatnej szkoły, należy dotrzymać warunków w niej zawartych, jak np. okres wypowiedzenia umowy. Przy przeniesieniu dziecka z jednej szkoły do drugiej należy jeszcze odebrać kopię arkuszu ocen ze starej szkoły i dostarczyć do nowej. Jeżeli dziecko będzie spełniać obowiązek szkolny w innej placówce niż rejonowa, to należy poinformować o tym szkołę rejonową – w praktyce szkoły  między sobą przekazują takie informacje, rodzic nie musi tego robić.

 Gdzie można znaleźć informacje na temat edukacji domowej?

Wszystkich zainteresowanych tematem edukacji domowej czy szukających szkoły przyjaznej ED zachęcam do kontaktu z rodzinami prowadzącymi nauczanie domowe. One chętnie odpowiadają na pytania i dzielą się swoim doświadczeniem. Niżej podaję również linki do stron, gdzie można znaleźć informacje i kontakt do rodzin edukujących domowo oraz szkól przyjaznych edukacji domowej.

1. Strony o edukacji domowej
  1. Edukacja domowa;
  2. Edukacja domowa – szkoła podstawowa i zerówka;
  3. grupa, w której znajdziecie nas i wiele zaprzyjaźnionych z nami rodzin: Edukacja domowa Ursynów
2. Szkoły posiadające ofertę dedykowaną edukacji domowej (są to szkoły, w których albo osobiście znam osoby prowadzące daną placówkę, albo znam rodziny korzystające z jej oferty)
3. Książki o edukacji domowej

1.”Edukacja domowa w Polsce”                                                      2.”Edukacja domowa. Edukacja przyszłości.”
Redakcja: Paweł i Marzena Zakrzewscy                                          Wiesław Stebnicki
Źródło zdjęcia:http://www.edukacjadomowawpolsce.pl/             Źródło zdjęcia:http://www.fijor.com/

Edukacja domowa w Polsce - książka                                                                             Edukacja domowa. Edukacja przyszłości. - książka

Jestem żoną, mamą, edukatorką domową. Szukam i dzielę się sposobami na ogarnięcie życia, rodziny, edukacji dzieci, tak by miały sens i prawdziwą jakość.

Spodobał Ci się artykuł? Podziel się z innymi...
Share on Facebook
Facebook
113Pin on Pinterest
Pinterest
0Share on Google+
Google+
0Email this to someone
email